ที่มาที่ไปของไม้ตุก๊ะ (ของคอเต็บเวลาขึ้นคุตบะห์)

เรียนอาจารย์ที่เคารพ อยากทราบที่มาที่ไปของการถือไม้ตุก๊ะของคอเต็บเวลาขึ้นคุตบะห์
และจำเป็นต้องถือหรือเปล่า ขอบคุณครับ

الحمدلله والصلاة والسلام على رسول الله وبعد...؛

คำว่า ตุงกัต (توڠكت) ที่เราเรียกกันว่า ตุก๊ะ นั้นหมายถึง ไม้เท้านั่นเอง อิบนุ อัล-กอยยิมฺ กล่าวว่า : “แท้จริงท่านนบี (صلى الله عليه وسلم) นั้นในการคุฏบะฮฺวันศุกร์ท่านไม่เคยใช้มือของท่านจับดาบหรือสิ่งอื่น อันที่จริงท่านนบีเคยใช้คันธนูและไม้เท้าค้ำยืนก่อนที่ท่านจะมีมิมบัรฺ และปรากฏว่าในยามสงครามท่านเคยใช้คันธนูค้ำยืนและในวันศุกร์ท่านจะใช้ไม้ เท้าค้ำยืน...” (ซาดุลมะอาด เล่มที่ 1 หน้า 117)

และปรากฏใน ชัรหฺ อัซซัรฺกอนียฺ อะลัล มะวาฮิบ อัล-ละดุนนียะฮฺ เล่มที่ 7/384 ว่าท่านนบี (صلى الله عليه وسلم) เคยแสดงคุฏบะฮฺโดยใช้คันธนูค้ำยืนบางครั้งหรือไม้เท้าในบางครั้ง” และใน สุนัน อบีดาวูด ระบุว่า : ปรากฎว่าเมื่อนบียืนแสดงคุฏบะฮฺ ท่านก็เอาไม้เท้าค้ำยืน โดยที่ท่านอยู่บนมิมบัร (อ้างจาก อะหฺสะนุ้ลกะลามฯ เล่มที่ 19 หน้า 498)

นักวิชาการสังกัดมัซฮับ อัช-ชาฟิอียฺ ระบุว่า มีสุนนะฮฺให้เคาะฏีบฺใช้คันธนูหรือดาบหรือไม้เท้าหรืออะไรทำนองนั้น อัล-กอฎีย์ หุสัยนฺ และอัล-บะเฆาะวียฺ กล่าวว่า : “ส่งเสริมให้เคาะฏีบจับไม้เท้าในมือซ้าย แต่ปวงปราชญ์ไม่ได้ระบุว่าให้ใช้มือไหนจับในการแสดงคุฏบะฮฺ”

และอัศหาบุชชาฟิอียะฮฺกล่าวว่า : “ส่งเสริมให้เคาะฏีบใช้มืออีกข้างหนึ่งวางลงบนขอบของมิมบัร ถ้าหากไม่มีไม้เท้าก็ให้มืออยู่นิ่งๆ ด้วยการวางมือขวาบนมือซ้าย หรือปล่อยมือทั้งสองข้างและไม่คลื่อนไหวมือทั้งสองตลอดจนการใช้มือข้างหนึ่ง ข้างใดชี้โบ้ชี้เบ้จนขาดความคุชัวอฺ” (กิตาบ อัล-มัจญมูอฺ เล่มที่ 4 หน้า 399)

จึงสรุปได้ว่าการใช้ไม้ตุก๊ะของเคาะฏีบขณะแสดงคุฏบะฮฺวันศุกร์นั้นเป็นสิ่ง ที่ส่งเสริมให้กระทำ (มุสตะหับ) เพราะท่านนบี (صلى الله عليه وسلم) เคยทำ แต่ไม่เป็นวาญิบสำหรับเคาะฏีบในการใช้ไม้ตุก๊ะ กล่าวคือ จะถือไม้ตุก๊ะหรือไม่ถือก็ได้ให้ดูความเหมาะสมและสภาพของเคาะฏีบเอง เพราะการใช้ไม้ตุก๊ะไม่เกี่ยวข้องกับรุก่นของการแสดงคุฏบะฮฺแต่อย่างใด

والله أعلم بالصواب

 

วิธีการเข้าแถวละหมาดญามาอะห์ที่ถูกต้อง

อัสลามุอะลัยกุม ท่านอาจารย์
เนื่องจากว่าผมไปละหมาดญะมาอะห์ที่สุเหร่าในกำปงของผม มะมูมจะยืนตามอิหม่ามแถวหลังๆ จะยืนเกะกะ แถวเดียวกันแต่บางคนอยู่ฝั่งซ้ายสุด บางคนอยู่ขวาสุด ตรงกลางว่าง บางครั้งก็ปล่อยช่องโหว่ไม่เต็มแถว ผมเคยเรียนเขาบอกว่า ถ้าปล่อยไหนว่าง ไซตอนจะเข้าไปแทรกไม่ใช่หรือ ผมจะแนะนำเองก็ไม่ชัวร์ในหลักฐาน รู้แค่งูๆปลาๆ
อาจารย์ช่วยบอกวิธีการเข้าแถวละหมาดที่ถูกวิธีให้ด้วยครับ ผมจะเอาไปเผยแพร่
ขอบคุณครับ

وعليكم السلام ورحمة الله و بركاته
الحمدلله والصلاة والسلام على رسول الله وبعد...؛


มีข้อควรปฏิบัติดังนี้

1. ให้อิหม่ามนำละหมาดบอกกับบรดามะอฺมูมให้จัดแถวละหมาดให้ตรงก่อนจะเริ่มตักบี ร่อตุ้ลอิหฺรอม โดยให้บอกเป็นภาษาไทยก็ได้เพราะมะอฺมูมจะได้เข้าใจ เช่น กล่าวว่า “จัดแถวให้ตรง ยืนให้ชิดกัน อย่าให้มีช่องว่าง แถวแรกให้เต็มก่อนแล้วแถวถัดไปค่อยตั้งแถวใหม่ แถวหน้ามีช่องว่างให้คนที่อยู่แถวถัดไปเดินหน้าขึ้นไปเติมให้เต็ม”

2. การจัดแถวละหมาดให้ตรงเป็นส่วนหนึ่งของความสมบูรณ์ในการละหมาดญะมาอะฮฺ แถวแรกสำหรับผู้ชายประเสริฐที่สุด ในขณะที่แถวหลังสุดของผู้หญิงประเสริฐที่สุด และการพิจารณาว่าแถวจะตรงหรือไม่ให้ใช้ส้นเท้าของแต่ละคนที่ยืนในแถวเป็น เกณฑ์หรือดูเส้นที่ทำเอาไว้ที่พื้นมัสยิดหรือดูขอบของผ้าปูละหมาดเป็นเกณฑ์

3. ให้มะอฺมูมคำนึงว่าผู้ที่อยู่ในแถวแรกและอยู่ใกล้กับอิหม่ามนำละหมาดมากที่ สุดมีความประเสริฐที่สุด ถัดมาคือผู้ที่อยู่ทางด้านขวาของของอิหม่ามประเสริฐกว่าผู้ที่อยู่ทางด้าน ซ้าย ในขณะที่ผู้ที่ยืนอยู่ทางด้านขวาของอิหม่ามและใกล้กับอิหม่ามประเสริฐกว่า ผู้ที่อยู่ทางขวาของอิหม่ามที่อยู่ไกล ออกไป

4.ให้อิหม่ามยืนอยู่ด้านหน้าตรงกลางแถวเสมอ เช่น ถ้าแถวแรกยืนเต็มหมดแล้ว ให้มะอฺมูมที่เหลือตั้งแถวที่สองถัดมาตรงกลางแล้วขยายแถวยาวออกไปทางขวาของ อิหม่ามหรือทางซ้ายของอิหม่ามโดยให้อิหม่ามยืนอยู่ตรงกลางเสมอ

5. การยืนของมะอฺมูมในแถวละหมาดให้ยืนชิดกัน และหัวไหล่ชิดกัน หากมีผู้ยืนอยู่ในแถวดึงมือให้ผู้ละหมาดร่วมกันยืนชิดกันให้ผู้ที่ถูกดึง เบาๆนั้นเลื่อนตาม อย่าแข็งขืนหรือปฏิเสธ

6. ผู้ที่มาทีหลังแล้วพบว่าแถวหน้าเต็มแล้วให้ตักบีร่อตุ้ลอิหฺรอมโดยยืนอยู่ ตรงกึ่งกลางหลังอิหม่ามแล้วสะกิดให้ผู้ที่อยู่แถวหน้าถอยลงมายืนละหมาดในแถว หลังร่วมกับผู้ที่มาละหมาดทีหลัง มะอฺมูมที่อยู่แถวหน้าก็เลื่อนให้แถวของตนชิดกันโดยไม่ปล่อยให้มีช่องว่าง ภายในแถวของตน

7. มะอฺมูมต้องคำนึงอยู่เสมอว่าการปล่อยให้แถวของตนมีช่องว่างที่พอสำหรับการ ยืนแทรกของบุคคลหนึ่งคนหรือมากกว่าตลอดจนการเข้าแถวไม่ตรงมีเหลื่อมล้ำกัน ไม่เท่ากัน มีผลทำให้ความประเสริฐและผลบุญในการละหมาดญะมาอะฮฺสูญเสียไป การเข้าแถวละหมาดที่ไม่ตรงและไม่เสมอกันมีผลทำให้เกิดความคิดเห็นแตกแยกเป็น เหตุทำให้ขาดความสามัคคีในหมู่คณะได้

8. การใช้ระเบียบในการจัดแถวละหมาดให้ตรงตามที่กล่าวมาให้นำมาบังคับใช้ ในทุกการละหมาดที่มีซุนนะฮฺให้กระทำแบบญะมาอะฮฺ เช่น การละหมาดฟัรฎู ๕ เวลา การละหมาดวันศุกร์ การละหมาดอีดทั้งสอง การละหมาดตะรอวีหฺ และการละหมาดญะนาซะฮฺ เป็นต้น โดยเฉพาะการละหมาดญะนาซะฮฺที่กระทำกันในบ้าน เรามักจะยืนชิดกันเป็นปึกขาดระเบียบในการจัดแถว

ถือเป็นสิ่งที่ทุกมัสยิดต้องรณรงค์และฟื้นฟูซุนนะฮฺในข้อนี้อย่างจริงจัง หากจะยืนชิดกันก็สามารถกระทำได้แต่จะต้องเป็นการยืนชิดกันระหว่างแถวที่มี การตั้งแถวมองไปทางขวาก็เป็นแถว มองไปทางซ้ายก็เป็นแถว มิใช่ปล่อยให้เป็นไปตามสภาพที่กระทำกันคือรวมและชิดกันเป็นปึก ก่อนเริ่มละหมาดญะนาซะฮฺอิหม่ามหรือโฆษกควรประกาศกำชับให้ผู้มาร่วมละหมาด ยืนจัดแถวให้เรียบร้อย ถ้าเป็นการละหมาดญะนาซะฮฺหลังการละหมาดประจำเวลาหรือละหมาดวันศุกร์ ก็ให้มะอฺมูมยืนอยู่ในแถวของตนโดยไม่ต้องเลื่อนขึ้นไปรวมเป็นปึกเพราะจะทำ ให้เสียระเบียบของแถวที่มีอยู่แล้ว

والله أعلم بالصواب

ที่มา http://www.alisuasaming.com

หน้าหลัก

ไม่สงวนลิขสิทธิ์สำหรับบทความของเว็บไซต์นี้ ทีมงานสนับสนุนให้มีการเผยแพร่ต่อเพื่อความดีงาม

จำนวนผู้เข้าชม